ΣΥΝΕΝΤΕYΞΕΙΣ - ΠΡΟΣΩΠΑ

ΣΥΝΕΝΤΕYΞΕΙΣ - ΠΡΟΣΩΠΑ

Πρόσωπα - Συνέντευξη: M. Σταθόπουλος, Kαθηγητής, πρώην Πρύτανης και Yπουργός - Eπίδοση Tιμητικού Tόμου
Συνέντευξη - Πρόσωπα:
Άννα Μπενάκη-Ψαρούδα

Συνέντευξη:
ΣΤΑΜΑΤΙΟΣ ΚΡΙΜΙΤΖΗΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΠΑΠΑΔΙΑ-ΛΑΛΑ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
A. Kαρράς

Πρόσωπα - Συνέντευξη: K. Σπινέλλη
Πρόσωπα - Συνέντευξη:
Kαθηγητής A. Γ. Παπαβασιλείου - Eργαστήριο Bιολογικής Xημείας

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
Iωάννης-Θεοφάνης Παπαδημητρίου, ομότιμος καθηγητής Φιλοσοφικής Σχολής: Eπίδοση τιμητικού τόμου

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
Aναστάσιος-Παύλος Λεβέντης

Πρόσωπα - Συνέντευξη: Kαθηγητής Riccardo Campa
Πρόσωπα - Συνέντευξη: N. Σταυρακάκης
Πρόσωπα - Συνέντευξη:
Ο Γ. ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΣ και ο κ. Π. ΠΑΤΣΗΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΣΑΝΤΑΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΖΩΗ ΣΑΜΑΡΑ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΣΤΕΛΛΑ ΠΡΙΟΒΟΛΟΥ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΑΘ. ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
Θ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΆΝΝΑ ΜΠΕΝΑΚΗ-ΨΑΡΟΥΔΑ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
Γ. ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΆΡΗΣ ΣΠΗΛΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
Α. Μ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
NIGEL BEVAN

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
ΝΙΚΟΛΑΟΣ, ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΜΕΣΟΓΑΙΑΣ ΚΑΙ ΛΑΥΡΕΩΤΙΚΗΣ

Πρόσωπα - Συνέντευξη:
A. E. H. EMERY

Συνέντευξη:
Β. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Συνέντευξη:
Μ. DÉON

Συνέντευξη:
Θ. ΠΕΛΕΓΡΙΝΗΣ

Συνέντευξη:
Λ. ΚΑΚΙΣΗ

Συνέντευξη:
Ε. C. PRESCOTT

Συνέντευξη:
ΣΤΑΥΡΟΣ ΜΑΝΩΛΑΓΑΣ

Συνέντευξη:
ROBERT GALLO

Συνέντευξη:
ΛΥΚΟΥΡΓΟΣ ΚΑΛΛΕΡΓΗΣ

Συνέντευξη:
ΧΡΗΣΤΟΣ ΖΕΡΕΦΟΣ

Συνέντευξη:
G. C. CHRISTIE

Συνέντευξη:
Χ. ΚΟΥΤΗΦΑΡΗΣ

Συνέντευξη:
JERKER BLOMQVIST

Συνέντευξη:
P. A. Yotopoulos

Συνέντευξη:
Μ. Παπαμιχαήλ

Συνέντευξη:
Recep Akdag

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΟΥΜΑΝΤΟΣ

Συνέντευξη:
Βασίλειος Μαρκεζίνης

Συνέντευξη:
JAMES MERRIT DOWNEY

Συνέντευξη:
VACLAV KLAUS

Συνέντευξη:
MEIR STAMPFER

Συνέντευξη:
FRANCESCO BERLINGIERI

Συνέντευξη:
FERNARD LABRIE

Συνέντευξη:
ALLAN TEMPLETON

Συνέντευξη:
ΗΛΙΑΣ ΜΠΕΖΕΒΕΓΚΗΣ

Συνέντευξη:
ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΩΡΓΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΓΑΛΙΤΗΣ

Συνέντευξη:
JOHANNES KODER

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΡΕΑΤΣΑΣ

Συνέντευξη:
RICHARD LAWRENCE HUNTER

Συνέντευξη:
GUY VERHOFSTADT

Συνέντευξη:
ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΑΛΕΞΙΟΥ

Συνέντευξη:
Ν. ΛΕΓΑΚΗΣ - Ε. ΓΙΑΜΑΡΕΛΛΟΥ

Συνέντευξη:
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΡΙΑΡΑΣ

Συνέντευξη:
ΚΩΣΤΑΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ

Συνέντευξη:
MARTHA NUSSBAUM

Συνέντευξη:
GRIGORY ARSH

Συνέντευξη:
ΝΑΣΟΣ ΒΑΓΕΝΑΣ

Συνέντευξη:
ΒΑΣΟΣ ΛΥΣΣΑΡΙΔΗΣ

Συνέντευξη:
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΦΩΚΑΣ

Συνέντευξη:
ΒΥΡΩΝ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ

Συνέντευξη:
MARVIN CARLSON

Συνέντευξη:
PETER AGRE

Συνέντευξη:
TOMAS HAGG

Συνέντευξη:
Π.B. ΠΑΣΧΟΣ

Συνέντευξη:
Αρχιεπίσκοπος Αμερικής κ.κ. Δημήτριος

Συνέντευξη:
G. Conte, R. Thomas, J. Dangel (β' μέρος)

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΔΗΣ

Συνέντευξη:
G. Conte, R. Thomas, J. Dangel

Συνέντευξη:
GIULIO FERRONI

Συνέντευξη:
ΘΑΝΟΣ ΒΕΡΕΜΗΣ

Συνέντευξη:
ΣΠΥΡΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ

Συνέντευξη:
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΡΟΥΚΟΥΝΑΣ

Συνέντευξη:
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΗΣ

Συνέντευξη:
ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΑΡΑΚΩΣΤΑΣ

Συνέντευξη:
VALENTIN GARCIA YEBRA

Συνέντευξη:
ΦΡΕΙΔΕΡΙΚΗ ΤΑΜΠΑΚΗ-ΙΩΝΑ

Συνέντευξη:
Γ. ΚΡΕΑΤΣΑΣ

Συνέντευξη:
ΠΑΝΟΣ ΚΑΖΑΚΟΣ

Συνέντευξη:
ΧΡΙΣΤΟΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

Συνέντευξη:
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΛΑΜΠΡΙΝΟΥΔΑΚΗΣ

Συνέντευξη:
ΑΝΤΩΝΗΣ ΚΟΥΤΣΕΛΙΝΗΣ

Συνέντευξη:
ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΜΟΥΤΣΟΠΟΥΛΟΣ

Συνέντευξη:
ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΟΥΜΑΝΤΟΣ

Συνέντευξη:
ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΠΡΟΥΚΑΚΗΣ

Συνέντευξη:
ΕΛΕΝΗ ΧΑΤΖΗΑΡΓΥΡΗ

Συνέντευξη:
ΛΟΥΚΑΣ ΣΠΑΡΟΣ

Συνέντευξη:
ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΖΩΓΡΑΦΟΣ

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ

Συνέντευξη:
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΑΡΓΥΡΙΑΔΗΣ

Συνέντευξη:
ΕΛΕΝΗ ΦΕΣΣΑ-ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ

Συνέντευξη:
ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΧΡΥΣΑΦΗΣ

Συνέντευξη:
ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΤΑΜΗΣ

Συνέντευξη:
ΧΡΥΣΑΝΘΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ - ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΜΑΓΚΑΚΗΣ

Συνέντευξη:
SIR GEOFFREY LLOYD

Συνέντευξη:
ΘΑΝΑΣΗΣ ΛΑΛΑΣ

Συνέντευξη:
JOERG SCHAEFER

Συνέντευξη:
OΙ ΣΥΝΘΕΤΕΣ ΤΟΥ «TΕΧΝΩΝ EΠΙΣΚΕΨΙΣ»

Συνέντευξη:
KΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ - ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΛΕΚΚΑΣ

Συνέντευξη:
KΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣBOΛOΠOYΛOΣ

Συνέντευξη:
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΛΑΒΒΑΣ

Συνέντευξη:
STANLEY HOFFMANN

Συνέντεξη:
ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΚΩΣΤΙΟΣ

Συνέντεξη:
ALBERT BANDURA

Συνέντεξη:
ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΧΡΥΣΟΣ

Συνέντεξη:
ΜΙΧΑΗΛ ΣΕΧΑΣ

Συνέντεξη:
NΙΚΟΣ XΑΤΖΗΧΡΗΣΤΙΔΗΣ

Συνέντεξη:
NΙΚΗΦΟΡΟΣ ΔΙΑΜΑΝΤΟΥΡΟΣ

Συνέντεξη:
ΠΑΤΡΟΚΛΟΣ ΣΤΑΥΡΟΥ

Ομιλία:
JORGE SAMPAIO

Συνέντευξη:
ΤΙΤΟΣ ΠΑΤΡΙΚΙΟΣ

Συνέντευξη:
JEFFREY M. DRAJEN

Συνέντευξη:
ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΡΟΥΚΟΥΝΑΣ

Συνέντευξη:
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΡΙΜΠΑΣ

Συνέντευξη:
RICHARD POSNER

Συνέντευξη:
ΓPHΓOPIOΣ ΠONTIΦHΞ

Συνέντευξη:
Α. ΔΑΝΑΣΣΗΣ - ΑΦΕΝΤΑΚΗΣ

Συνέντευξη:
V. NAVASKY

Συνέντευξη:
Δ.Σ. ΓΑΛΑΝΟΣ

Συνέντευξη:
LOUIS IGNARRO

Συνέντευξη:
ΚΩΣΤΑΣ ΜΠΕΗΣ

Συνέντευξη:
ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ

Συνέντευξη:
ΕΠ. ΣΠΗΛΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ

Συνέντευξη:
ΑΠ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ

Συνέντευξη:
M.J. OSBORNE

Συνέντευξη:
PETER AGRE

15/9/2005
Συνέντευξη στον Σ.Ν. Κοδέλλα
Μορφή εύκολης εκτύπωσης

Peter Agre, Kαθηγητής Kυτταρικής Bιολογίας, κάτοχος Bραβείου Nόμπελ Xημείας

Στον θαυμαστό μικρόκοσμο των κυττάρων


Την Τετάρτη 14 Σεπτεμβρίου, ο καθηγητής Κυτταρικής Βιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Duke και κάτοχος του Βραβείου Nobel Χημείας 2003, κ. Peter Agre, αναγορεύθηκε επίτιμος διδάκτορας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου μας. O καθηγητής Agre μάς παραχώρησε μια πολύ ενδιαφέρουσα, θεωρούμε, συνέντευξη, στο περιθώριο της οποίας, συνδέοντας το Πανεπιστήμιο Αθηνών με τη θεά Αθηνά και την ιδιότητά της, σχολίασε: «O κόσμος μας χρειάζεται τη σοφία και την ευφυία περισσότερο από οτιδήποτε άλλο».
Ευχαριστούμε την αναπληρώτρια καθηγήτρια κυρία Ζωή Παπαδοπούλου-Νταϊφώτη για την πολύπλευρη βοήθειά της στην πραγματοποίηση αυτής της συνέντευξης.


O κ. Agre

Κύριε Καθηγητά, σας απονεμήθηκε το Βραβείο Nobel για την ανακάλυψη και ταυτοποίηση των διαύλων ύδατος, των πρωτεϊνών (ακουαπορίνες) στις μεμβράνες των κυττάρων που επιτρέπουν στο νερό να εισέρχεται ή να εξέρχεται από το κύτταρο. Ποια είναι η σημασία της ανακάλυψης αυτής; Θα μπορούσατε να μας δώσετε κάποια παραδείγματα μελλοντικών θεραπευτικών εφαρμογών της ανακάλυψης αυτής;

Συγκριτικά, η ανακάλυψη ήταν το εύκολο κομμάτι, οι συνέπειες και οι θεραπευτικές εφαρμογές της είναι το δύσκολο! Μέχρι στιγμής έχουμε πολλές σκέψεις και ιδέες σχετικά, αλλά τίποτα δεν έχει ακόμη επιτευχθεί. Πρόκειται, επομένως, για μια ανακάλυψη η οποία ακόμη περιμένει να αναδειχθεί η σημασία της. Σκεφτόμαστε το πώς θα μπορούσε να εφαρμοστεί σε έναν αριθμό κλινικών προβλημάτων του ανθρώπινου οργανισμού.
Γνωρίζουμε ότι οι ακουαπορίνες εμπλέκονται στο εγκεφαλικό οίδημα, στην επιληψία, στον καταρράκτη, στο γλαύκωμα, αλλά δεν υπάρχουν πολλά που μπορούμε να κάνουμε ακόμη για την αντιμετώπιση τέτοιων παθήσεων.

Ελπίζουμε, επίσης, ότι θα μπορέσουμε να παρέμβουμε σε ασθένειες του αναπνευστικού, όπως η κυστική ίνωση. Πρόκειται, σίγουρα, για μια σημαντική ανακάλυψη στον χώρο της Χημείας, αλλά όχι ακόμη εφαρμόσιμη στον χώρο της Ιατρικής. Αλλά τα aquaporins είναι πανταχού παρόντα. Βρίσκονται ακόμη και στις ρίζες των φυτών. Είναι σαφές ότι η ανθεκτικότητα κάποιων φυτών στην υγρασία οφείλεται στην έκκριση των aquaporins από τις ρίζες τους. Το φθινόπωρο, ή στο τέλος του καλοκαιριού, όταν το γρασίδι είναι καφετί και βλέπουμε μερικά χόρτα να είναι τόσο πράσινα, είναι επειδή «συναγωνίζονται» για το νερό και τα καταφέρνουν... Άρα θεωρούμε ότι και στη γεωργία θα μπορούσε ενδεχομένως να βρει κάποιες εφαρμογές η ανακάλυψη αυτή.

Στις μέρες μας βλέπει κανείς έναν πτυχιούχο Φιλοσοφικής να μοιράζεται το Βραβείο Nobel Φυσικής, Xημικούς και Μαθηματικούς να μοιράζονται το Βραβείο Ιατρικής και εσάς, έναν καθηγητή Ιατρικής, να μοιράζεστε το Βραβείο Nobel Χημείας. Κατά την άποψή σας, αυτά τα φαινόμενα θα μπορούσαν να υποδηλώνουν μια ριζική αλλαγή στη γενική θεώρηση περί Επιστήμης;

Δεν νομίζω ότι πρόκειται για μια ριζική αλλαγή στην έννοια της επιστήμης, αλλά περισσότερο για μια επιστροφή στους κλασικούς χρόνους της Αναγέννησης. Στην εποχή της Αναγέννησης ο Leonardo da Vinci ήταν αρχιτέκτονας, ανατόμος, ζωγράφος και γλύπτης. Σήμερα δεν μας περιορίζει το γεγονός ότι έχουμε ένα πτυχίο στη μία ή την άλλη ειδικότητα. Θεωρώ ότι στην επιστήμη αυτές οι «διασυνδέσεις» είναι πολύ σημαντικές. Και νομίζω ότι στο μέλλον θα δει κανείς ξανά και ξανά ανθρώπους από μια περιοχή της επιστήμης να κάνουν ανακαλύψεις σε άλλες περιοχές ή να συνεργάζονται μεταξύ τους. Νομίζω ότι παγιδευτήκαμε από την έντονη εξειδίκευση και τώρα αντιλαμβανόμαστε τη σημασία αυτών των σχέσεων και των ανταλλαγών μεταξύ των επιστημών.

Θεωρείτε ότι μια τέτοια αλλαγή θα πρέπει να βρει τη θέση της και να εφαρμοστεί και στη βάση του εκπαιδευτικού συστήματος;

Πιστεύω ότι υπάρχουν πολλοί άνθρωποι με καλές ιδέες στο εκπαιδευτικό σύστημα, που όμως αποκαρδιώνονται από τον μίζερο, από οικονομικής άποψης, τρόπο που οι κυβερνήσεις, και αναφέρομαι συγκεκριμένα στην Αμερικανική κυβέρνηση, χειρίζονται τα ζητήματα της εκπαίδευσης και ειδικότερα το ζήτημα των αμοιβών των δασκάλων. Νομίζω ότι θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι δάσκαλοι. Μεγαλώνοντας, στη δεκαετία του '50 και του ‘60, θυμάμαι ότι οι δάσκαλοι ήταν οι πιο αξιοσέβαστοι πολίτες της κοινωνίας μας. Τώρα, με τους μισθούς που παίρνουν, αυτό έχει αλλάξει. Επομένως, η εκπαίδευση θα πρέπει να γίνει η πρώτη προτεραιότητα στην Αμερική, υποθέτω και στην Ευρώπη. Από αυτή την άποψη πρέπει να επιστρέψουμε πίσω στον χρόνο. Πρόκειται για μια επένδυση κεφαλαίου που πρέπει να γίνει.

Μιλάτε συχνά για το πόσο αναγκαίο είναι οι επιστήμονες να «συνεπαίρνουν» το κοινό, και ειδικότερα τους νέους, να τους ξυπνούν τον ενθουσιασμό σχετικά με την κατανόηση της επιστήμης, καθώς και για την υποχρέωσή τους αναφορικά με την εκπαίδευση εκείνων που διαμορφώνουν τις διάφορες πολιτικές, έτσι ώστε να παίρνουν ορθές αποφάσεις. Πώς μπορούμε, θεωρείτε, να συνδέσουμε την επιστήμη με την κοινωνία;

Πιστεύω ότι οι νέοι άνθρωποι όταν έρχονται σε επαφή με την επιστήμη και αρχίζουν να δουλεύουν με αυτήν, τη λατρεύουν. Για να προσελκύσει τα παιδιά, η όλη εκπαιδευτική διαδικασία πρέπει να γίνει πιο διασκεδαστική. Η επιστήμη μπορεί να είναι ευχάριστη. Εκείνοι, βέβαια, που διαμορφώνουν την εκπαιδευτική πολιτική πραγματικά μου προκαλούν απέχθεια. O τελευταίος επιστήμονας που είχαμε στον Λευκό Oίκο ήταν ο Thomas Jefferson. O Hoover και ο Carter ήταν μηχανικοί και αυτό ήταν αξιόλογο. Αλλά ο σημερινός Πρόεδρος, ο George Bush, έχει την ίδια αντιληπτική ικανότητα με ένα μικρό παιδί όσον αφορά τα επιστημονικά θέματα. Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει ένας επιστημονικός σύμβουλος του Λευκού Oίκου. Είναι το αντίθετο από την εποχή του Kennedy, όταν η επιστήμη και η τεχνολογία θεωρούνταν πολύ σημαντικές.

Σε πολλές από τις παρουσιάσεις σας, έχετε αναφέρει ότι ανακαλύψατε τις ακουαπορίνες κατά τύχη, χωρίς να βρίσκεστε στη διαδικασία έρευνας για αυτές. Στην παρατήρηση των φυσικών φαινομένων είναι στα αλήθεια η τύχη ή τα χαρακτηριστικά του νου των επιστημόνων που παίζουν πρωταρχικό ρόλο;

Η αλήθεια είναι ότι η τύχη από μόνη της δεν είναι αρκετή για να γίνει οτιδήποτε. Πρέπει να είμαστε σε εγρήγορση για να δούμε ή να δεχτούμε το μη αναμενόμενο. Αλλά μετά θα πρέπει να το αναγνωρίσουμε. Άρα είναι ζήτημα του να βρίσκεσαι στο σωστό σημείο την κατάλληλη στιγμή και να έχεις τα μάτια ανοικτά. Πιστεύω ότι η σκληρή δουλειά χωρίς την κινητήρια περιέργεια είναι μάταιη. Πρέπει να έχει κανείς μια ισορροπία. Στο αρχαίο ελληνικό δράμα αναγνώριζαν ότι ακόμη και στην τραγωδία πρέπει να χρησιμοποιείς και το χιούμορ πού και πού, γιατί αλλιώς δεν αποφεύγεις την υπερβολή.

Στη ζωή μας, πιστεύω, το να δουλεύεις σκληρά είναι σημαντικό, αλλά το να δουλεύεις σκληρά χωρίς να σηκώνεις κεφάλι, χωρίς να συναντάς ανθρώπους και να επικοινωνείς μαζί τους είναι μια πολύ περιοριστική προσέγγιση. Είναι μια τεχνική, μηχανιστική προσέγγιση στα πράγματα. Η επιστήμη χρειάζεται ένα μείγμα τέχνης και διάθεσης για εξερεύνηση και στη συνέχεια έρχεται η τεχνογνωσία. Σκληρή δουλειά, σκεπτικισμός, ειλικρίνεια, γενναιοδωρία, να μοιράζεσαι τις ιδέες σου, να μην φοβάσαι να τις μοιραστείς με νέους ανθρώπους: είναι μια περίπλοκη προσπάθεια και δεν ταιριάζει σε πολλούς ανθρώπους. Για εμάς, όμως, που ζούμε μέσα στην επιστήμη είναι μια πολύ σπουδαία διέξοδος!

Ποια θα λέγατε ότι είναι τα χαρακτηριστικά ενός καλού επιστήμονα; Αν έπρεπε να δώσετε μια συμβουλή σε έναν νέο επιστήμονα, πού θα τον συμβουλεύατε να επικεντρώσει το ενδιαφέρον του;

Πιστεύω ότι οι νέοι επιστήμονες πρέπει να έρθουν σε επαφή με την επιστήμη μέσα στα εργαστήρια όπου γίνονται τα πειράματα. Είναι εξαιρετικά σημαντικό για τους φοιτητές να εμπλακούν οι ίδιοι στην έρευνα. Σε κάποιους θα φανεί συναρπαστικό, οι περισσότεροι θα ανακαλύψουν ότι είναι ενδιαφέρον και θα ωφεληθούν από την εμπειρία. Και για κάποιους βέβαια η εμπειρία θα είναι μια καταστροφή!

Αλλά πιστεύω ότι η δουλειά στο εργαστήριο είναι σημαντική. Ακούει κανείς για τους «λαμπρούς θεωρητικούς», όπως ο Francis Krick και ο James Watson, οι οποίοι δεν μπορούσαν να κάνουν πειράματα, αλλά δεν τα χρειάζονταν κιόλας. Αυτό, όμως, συμβαίνει τόσο σπάνια! Και για να είμαστε ειλικρινείς, ποτέ δεν θα είχαν ανακαλύψει τον «διπλό έλικα», παρ' όλη τη φοβερή διαίσθηση που διέθεταν, αν δεν είχαν προηγηθεί ο Rosalind Franklin και ο Linus Pauling. Έχουν περάσει στην ιστορία, αλλά όλοι οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι η διαίσθησή τους βασίστηκε στη δουλειά εκείνων που προηγήθηκαν.

Είναι γνωστό ότι ενδιαφέρεστε για τα προβλήματα του λεγόμενου ‘τρίτου κόσμου' και το ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων...

Ως φοιτητής ήμουν πολύ ευαισθητοποιημένος σε ζητήματα κοινωνικών ανισοτήτων. Τα θέματα αυτά μπορώ να σας πω ότι με απασχολούσαν περισσότερο, ακόμη και από την επιστήμη. Διάλεξα, όμως, να ασχοληθώ με την Ιατρική εν μέρει θέλοντας να βοηθήσω τους φτωχούς, ειδικά εκείνους που βρίσκονται σε τροπικές χώρες. Ένα γεγονός που με επηρέασε πρόσφατα ήταν όταν μετά την απονομή του Βραβείου Nobel κάποιος δημοσιογράφος με ρώτησε τι θα κάνω τα χρήματα που συνοδεύουν το Βραβείο και απάντησα ότι θα χρησιμοποιήσω ένα μέρος του ποσού για την υπεράσπιση ενός επιστήμονα που ήταν φυλακισμένος στις Η.Π.Α., του Thomas Butler –και αυτό, πιστεύω, είναι ένα παράδειγμα της λάθος κατεύθυνσης που έχουν πάρει οι Η.Π.Α., επιστρέφοντας στον Μακαρθισμό. Όταν δημοσιεύθηκε αυτή η δήλωσή μου, χαρακτηρίστηκα ακτιβιστής, αν και εξακολουθώ να είμαι ο ίδιος άνθρωπος που ήμουν και την προηγούμενη μέρα! Αλλά από τη στιγμή που θα χαρακτηριστείς ακτιβιστής δεν μπορείς να κάνεις τίποτα για να το αλλάξεις, οπότε καλά θα κάνεις να λες τη γνώμη σου και να είσαι ειλικρινής.

Θα σας ρωτήσω κάτι που είναι σίγουρο ότι έχετε ακούσει πολλές φορές. Πώς έχει επηρεάσει τη ζωή σας η απονομή του Βραβείου Nobel;

Από πολλές απόψεις την έχει κάνει πολύ πιο δύσκολη, εξαιτίας της απώλειας της ιδιωτικότητας και του προσωπικού μου χρόνου. Είναι πολύ δύσκολο πια να βρίσκω χρόνο να κάνω πράγματα με την οικογένειά μου. Αυτό, βέβαια, είναι ένα τίμημα που πρέπει να πληρώσει κανείς. Δεν θεώρησα σωστό μετά το Nobel να επιστέψω στο εργαστήριό μου και να πω: «Αφήστε με ήσυχο, τώρα θα ασχοληθώ μόνο με ό,τι με ευχαριστεί». Πιθανώς το Βραβείο να μου στοίχισε την επιστημονική μου καριέρα. Όμως, μπορώ να κάνω πολλά πράγματα για άλλους νέους επιστήμονες, μπορώ να συνεισφέρω με έναν νέο τρόπο. Καμιά φορά ακούει κανείς για κάποιον αθλητή που είχε μια επιτυχημένη καριέρα και μετά γίνεται προπονητής. Συνεισφέρει σε έναν διαφορετικό τομέα, με έναν διαφορετικό τρόπο, αυτό είναι μέσα στη ζωή. Νομίζω ότι το Nobel είναι μια προέκταση της κοινωνικής μου συνείδησης.

Στην αυτοβιογραφία σας, όπως βρίσκεται δημοσιευμένη στην επίσημη ιστοσελίδα των Βραβείων Nobel, αφιερώνετε ένα σημαντικό μέρος αναφερόμενος στους προγόνους σας. Πόσο σημαντική, θεωρείτε ότι είναι για έναν άνθρωπο η γνώση των προγονικών του καταβολών;

Είναι εξαιρετικά σημαντική. Στις Η.Π.Α. συνήθως οι άνθρωποι κατάγονται από πολλές διαφορετικές ρίζες και δεν γνωρίζουν τα ονόματα των προγόνων τους ή τα μέρη από όπου αρχικώς κατάγονται και έτσι πιστεύω ότι χάνουν κάτι. Νομίζω ότι αυτό είναι ένα μεγάλο πρόβλημα, ιδίως για τους Αμερικανούς που κατάγονται από την Αφρική, οι οποίοι ήρθαν στην Αμερική ως σκλάβοι και αναγκάστηκαν να αρνηθούν την κουλτούρα τους. Δεν μπορούν πια να εντοπίσουν τις ρίζες τους. Γνωρίζω ότι εδώ στην Ελλάδα είστε πολύ υπερήφανοι που είστε άμεσοι απόγονοι των θεμελιωτών του Δυτικού πολιτισμού, της Δημοκρατίας. Γι' αυτό η ανακήρυξή μου ως επίτιμου διδάκτορα της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών αποτελεί ιδιαίτερη τιμή για μένα.


Αρχή της σελίδας